DALFSEN… ’t ligt zo vriendelijk. 1953

DALFSEN… ’t ligt zo vriendelijk. 1953

DALFSEN – Dalfsen “’t ligt zo vriendelijk” zo die vreemdeling zegt.( 1e deel)
Een overzicht uit een boekje van de VVV Dalfsen uit het midden van de vorige eeuw met daarin de geschiedenis van Dalfsen omschreven. Indien delen met ( ..) staan omschreven is dat door de redactie toegevoegd.
Dalfsen behoort wel tot de één van de oudste dorpen van Salland. Reeds in 1161 was het een parochie. In de slag bij Ane, in de buurt van Coevorden, die in het jaar 1227 plaats vond, sneuvelden o.a. een Bernhard a Dalfsen. En een Juno van Dalfshem. Deze heren van Dalfsen zouden het wapen gevoerd hebben, die nu nog het tegenwoordige gemeentewapen is, nl. een schild met schaakwerk in de kleuren zilver en azuur, in vijf rijen en elke rij van vier vakken. Het geslacht van Dalfsen is later geheel uitgestorven. (komt elders in het land toch nog wel voor Red.) De plaatsnaam werd vroeger zeer verschillend geschreven, o.a. Dalsen, Dalfese, Dalvessem, Dallefsen, Dalfsen, opgetekend naar de mondelinge uitspraak, die ook van Dalsen is. Eertijds zal het Dalfsheim geweest zijn. In 1231 had Dalfsen reeds een kerkgebouw. Maar dat is later afgebrand. De tegenwoordige toren is reed heel oud. Het onderste gedeelte is van tufsteen, die over de Vecht uit Duitsland werd aangevoerd. Het tweede gedeelte is gedeeltelijk tufsteen en voor een deel baksteen en het bovenste gedeelte bestaat uitsluitend uit baksteen. De kerk is waarschijnlijk geheel uit baksteen opgetrokken. Aan het koor, dat in 1455 door Otto van Rechteren gesticht werd, is ook tufsteen verwerkt,, vermoedelijk afkomstig van een oudere kerk. Vaak is de toren en/of de kerk door brand verwoest. Zo was er in 1517 een grote schuld, ontstaan door de wederopbouw van de kerk, die enige jaren tevoren door een brand vernield was. Ook in de latere eeuwen waren er steeds grote uitgaven voor het restaureren van kerk, toren en pastorie nodig. Zo b.v. in 1661 en 1767. De benodigde gelden werden gevonden door deze over de bewoners van het kerspel om te slaan. Met de laatste restauratie van de kerk en toren is in het najaar van 1953 een begin gemaakt, dank zij de medewerking van het Rijk, de Provincie en gemeente. In de kerk is de grafkapel van het Huis Rechteren. Ook vindt of vond men er oude adellijke gestoelten van Rechteren, Gerner, den Berg en Rutenborg.
Het vroegere karspel en schoutambt Dalfsen bestond uit verschillende marken, Benoorden van de Vecht had men de Roozengaarder marke, bestaande uit de buurtschappen Ankum, Gerner, Welsum, Oosterdalfsen en het kerkdorp Dalfsen en de marke Oudleusen. Bezuiden de Vecht de marken Lenthe, Emmen, Milligen, Rechteren, Hessum en het Dalmsholt. Deze laatste marke was een grote woestenij van wilde weiden, laag hout, heide, veen en moerassen. ( en vooral stuifzanden red.)De boeren uit de omliggende marken hadden elk een aandeel erin voor het inscharen, laten weiden van vee en het halen van brandhout en rijshout..
In elk marke lag minstens één hof, een voorname hoeve. De hof van Ierthe in de marke Lenthe wordt reeds in 947 genoemd. Vele van die hoven werden later havezaten, hof of saat. In de omgeving van Dalfsen waren vroeger meerdere kastelen, havezaten, buitenplaatsen als de Aalshorst, Mattaram, de Horte, Bellingerweer, de Alerdinck, (nu Heino) den Berg, Gerner, Leemcule, Rechteren, Rutenberg, Beeze, Hofwijk, Vechterweerd, (Zandwijk, Slennebroek, Hohenhorst, Ter Kuile, Blankvoort, de Linthorst, en Leemcule red.) en vele anderen. Van de vroeger zo beruchte roofburchten; Rutenborg, Gerner en Rechteren zijn de eerste twee verdwenen.
Wordt vervolgd WvdV

Artikel delen:
Foto 1