Dalfsen’s Plat: Schuld, schaam iej oe niet?

Dalfsen’s Plat: Schuld, schaam iej oe niet?

Oaverkömp oe det wei’s, dè’j oe schuldig vuult? Ik denke det iederiene doar wei’s met te maken hef. Zo van:”Hà’k dit noe mar niet edoan, of woarumme hè’k det eloaten.” Doar bint netuurlijk uutzunderingen, doar bint ok luu met een planke veur de kop, of een vel veur de kop as een bolle. Mar wat is det eingenlijk à’j oe schaamt. Det kömp umme det op een enkele gewetenloze schurk noa, iederiene emäkt is met een geweten. Det geweten is oe niet zomar an’eweid, nee det wödt veur een heel groot gedeelte bepoald deur oen umgeving woarin à’j op’egruuid bint. hoe ò’j veur’elèèfd bint. Beveurbeeld met ge- en verboden. A’j oe die ienmoal eingen emäkt hebt, dan stel iej an de hand doarvan oen grenzen vaste. Dan loop iej pesies oaver de deur oe vastgestelde paagies. Mar det wil nog niet zengen dè’j zo azze wie zo graag doet een aander die een aander paagie löp veroordelen maagt. En ok niet det veur oe zelf die paagies altied utzelfde blieft. Een veurbeeld. Iej woont äns en iej loopt altied keurig oaver de stoepe noa de briemenbusse. Dan op een keer kömp de postbode dr net an umme de busse te lichten, op een draf loop iej gauw eamen deur ’t grös. Det gebeurt ien keer, nog is weer de buren ziet ut ok en doet oe noa en in de kötste keren hè’j een mooi angetrapt paagie deur ut grös. Let mar is op zo hier en doar, hele fietspaden deur det met völle zörg en muuite angelegde gezon.Veranderende moraal nuumt ze zoiets. Buten oos geweten umme is dr nog iets det oen doen en loaten bepoald, oen ik-gevuul. Doarmee bedoel ik hoe o’j eingenlijk graag zollen willen wean, en dan niet in de eerste plaasse in oen eingen oongen, mar veural in die van een aander. Hoe goed o’j wè bint, kö’j een bettie veur een dag kommen, wat zölt ze wè van oe zengen. Iederiene hef veur zichzelf meestà wel een ideaal beeld veur oongen. Iederiene stekt wei’s graag de doemen achter ’t vessie, sjonge jonge wat hè’k det toch mooi edoan. Wanneer vuul iej oe noe schuldig, det is à’j oe niet gedraagt zoas oen geweten det angif, dan val iej veur oe zelf deur de maande. En wat zo ärg is, det geweten zit gewoon in ebouwd, det hè’j altied bie oe, en ’t wärkt nog volautomatisch ok. Mar oe schamen, det is nog heel wat aans, det doet de meesten pas as ze betrapt wödt, à’j in de gaten kriegt det een aander zit of in de gaten hef dè’j wat fout doet. Dan bi’j bange dè’j van oen voetstuk valt, dan wi’j wè deur de grond kroepen, en dan krie’j zo’n rooien kop, en det wärkt ok volautomatisch. Ik heb doarteengen mar iene road: “Zörg det oen voetstuk niet zo hoge is.” ’t Is in een aander zien oongen toch à nooit zo hoge as in die van oezelf. En iej hoeft niet oaveral zo op de veurgrond te stoan. Euripides zea vrogger al:”Die zich met völle dingen bemuuit, begiet völle flaters.” En Goethe die vund: ” Een wies meanse begiet gien kleine flaters.” As läste nog iene, een helen goeie, van Samuel Johnson: ” Meansen die de minste flaters begoat, bint deurgoans ut vlotste umme ze toe te gemen.”

Artikel delen: