DALFSEN – Indrukwekkend bezoek aan door basisschoolleerlingen.  181 leerlingen van basisscholen uit Dalfsen bezochten het voormalig kamp Westerbork. Zij hoorden het verhaal van Lena Zegerius, ondergedoken in Dalfsen, opgepakt en gedeporteerd naar kamp Westerbork.

Zij kwam hier in november 1944 aan en wist te overleven. Lena had het geluk dat in september 1944 vanuit dit kamp de allerlaatste trein naar de vernietigingskampen in Duitsland of Polen reed. Na de oorlog haalde haar vader haar met de fiets op.

Hoe was het leven in het kamp? In de verhalen die de gidsen vertelden hoorden wij van de schijnwereld die de nazi’s hanteerden. Ondanks de vlucht van vele Joden uit Duitsland naar Nederland werden hun verhalen van vernietiging hier niet geloofd. Bij deportaties werd gezegd dat ze naar een werkkamp gingen en alter door naar kampen waar het nog beter zou zijn. In de praktijk klopte dit wel. Op zich was het leven in Westerbork goed, in de zin van redelijk eten, goede tandartsenzorg, prima ziekenhuis. Hier werden geen mensen vermoord. De kinderen konden buiten spelen, gingen naar school en ook was het mogelijk naar de kerk te gaan. Maar elke dinsdag vertrok er wel een trein naar (vernietiging)kampen elders.  Later werd dit twee keer per week. Van de 107.000 mensen overleefden 5000 mensen de oorlog.

Hoe zag die schijnwereld eruit? Aan de hand van het verhaal van een baby van 7 maanden werd het duidelijk gemaakt. Een te vroeggeboorte met weinig kans van overleven. De kampcommandant vroeg aan de arts wat deze baby nodig had. Er kwam een couveuse uit Groningen, hij kreeg goede voeding. Niets was teveel, om de schijnwereld dat dit een werkkamp was en er alle belang was dat iedereen gezond bleef overeind bleef staan. Dan blijf je hopen op een goede afloop. Maar toen de baby zover opgeknapt was, dat er geen achterstand meer was, ging hij met de eerste trein mee richting vernietigingskamp. Dan ben je even stil….

Buiten bekeken de leerlingen het speelterrein, de strafbarak, het monument van de gebogen spoorrails. Bijna 100 treinen vertrokken er uit kamp Westerbork, de laatste vier bielzen hebben geen contact met de rails, zij vertrokken niet. In de vorm van de kaart van Nederland kregen de leerlingen een indruk van het aantal omgekomen mensen. De meesten waren  Joden, maar ook Sinti, Rama en verzetsmensen.

Met een hoofd vol indrukken stapten wij weer in de bus. De verhalen over het joodse leven in Dalfsen en nu de verhalen over de wereldoorlog mogen niet verloren gaan. Een overlevende zei over vrijheid: “Vrijheid heb je als je niemand meer haat”.

Janneke Dijkhof- coördinator werkgroep scholenproject voormalig synagoge Dalfsen