NIEUWLEUSEN – “We krijgen last van acht windmolens die bij woonhuizen worden gebouwd” door Evert Bosman

“U zegt nu wel dat je in de politiek mee mag beslissen, maar die windmolens die ze vlak bij ons huis willen neerzetten, daar ben ik hartstikke tegen. Toch komen ze er.” “Ik geloof best dat je als burger je zegje kunt doen in de politiek, er wordt ook wel geluisterd geloof ik, maar dat wil niet zeggen dat je je zin krijgt.” “Ik zou liever zien dat er maar twee partijen zijn, dan is het tenminste duidelijk, wie de meeste stemmen krijgt, die wint. Die heeft het voor het zeggen. Wat er dan gebeurt met de degenen die op de verliezende partij hebben gestemd? Ja, dan heb je niks te zeggen, heb je geen invloed.” “Maar bij ons hebben we wel tien partijen, dat maakt het ook niet duidelijker.”

“Als je actief wilt zijn, is het niet zo’n gek idee om je bij een partij aan te sluiten”, zegt Anneke Beukers, lid van Provinciale Staten van Overijssel. “Jonge mensen die mee willen praten, mee willen denken. Daarvoor hoef je niet persé naar suffige vergaderingen te gaan. Je praat veel met mensen die iets willen of die een probleem met de gemeente of de provincie hebben. Daar luister je dan naar, en probeer je oplossingen te vinden.” Met haar collega, Arno van Dijk, raadslid in de gemeente Dalfsen, geeft zij een gastles aan de leerlingen uit vmbo-4 van het Agnietencollege in Nieuwleusen. Het Statenlid (van de PvdA) en het raadslid (van het CDA) zijn naar de school gekomen om te praten over de democratie en de rol van provincie en de gemeente daarin. Reinier Mulder, moderator van ProDemos, Huis voor Democratie en Rechtsstaat, begeleidt de gastlessen. De leerlingen werden vooraf voorbereid op de komst van de twee politici. Onder leiding van hun docent Maatschappijleer Rien de Vries werd de afgelopen vier weken het onderwerp ‘politiek’ behandeld.

Jongeren méér betrekken bij democratie

Voor jongeren is het nogal lastig om onderscheid te maken tussen wat een provincie doet en waarvoor een gemeente verantwoordelijk is. Reden voor de provincie en de gemeente om samen de scholieren op hun school op te zoeken. Deze gastlessen zijn onderdeel van het project ‘Jong Overijssel doet mee’, van de provincie Overijssel. De provincie besteedt sinds een paar jaar extra aandacht aan jongeren vanaf vijftien jaar met de bedoeling om hen méér te betrekken bij de democratie. Onderzoek van de Jongerenraad Overijssel toonde aan dat jongeren zich best willen verdiepen in de democratie, zolang de leerstof maar onder schooltijd wordt aangeboden. Ook de gemeenteraad van Dalfsen (waaronder Nieuwleusen valt) ondersteunt het initiatief om scholieren meer te betrekken bij de politiek.

Het gaat om inhoudelijke zaken

De zoemer die het einde van de middagpauze aankondigt, heeft nog naar nauwelijks geklonken of twintig leerlingen van klas vier bevolken het klaslokaal. Anneke Beukers, Arno van Dijk en Reinier Mulder hebben zich bij de ingang opgesteld en begroeten de ‘studenten politiek’ met een ferme handdruk. Anneke Beukers verklaart dit ritueel. “Kijk, in de politiek gaat het er soms hard aan toe, soms lijkt het of er enorme ruzies gemaakt worden. Maar na afloop van een debat weet je dat het om inhoudelijke zaken ging, dat het nooit persoonlijk is. We benadrukken dat door elkaar aan het begin van elke vergadering de hand schudden.” De les begint. Beide politici geven in het kort én helder aan wat de taken van gemeenten en provincie zijn. Wat is het verschil, wat valt er samen. Anneke Beukers: “Als er dicht bij mijn huis de gemeente een windmolen wil plaatsen, kan ik met mijn bezwaren bij mijn eigen gemeente terecht. Maar als mijn huis bij de grens van een naburige gemeente staat en die gemeente zet dichtbij de gemeentegrens een windmolen, dan krijg ik te maken met de provincie. De provincie is dus een overheid die over de gemeenten heen besluiten neemt en ook nagaat hoe de gemeenten hun taken uitvoert. De provincie controleert bijvoorbeeld de jaarlijkse begrotingen van de gemeenten.”

Arno van Dijk vertelt hoe hij in de politiek terecht is gekomen: “Ik kom van een melkveebedrijf en na de havo wilde ik boer worden, maar dat ging niet door, toen ging ik bij een bank werken. Ik was 28 jaar en dacht: is dit alles? Ik wil meer gaan doen voor de samenleving. De politiek trok. Ik werd lid van het CDA . Je wordt dan actief in de partij en na een paar jaar word je gevraagd of je op de lijst voor de gemeenteraadsverkiezingen wilt komen. Dat was eerst in de gemeente Nieuwleusen en na de gemeentelijke herindeling in de gemeente Dalfsen.” Anneke Beukers vertelt dat haar ouders haar erg gestimuleerd hebben om maatschappelijk actief te zijn. Maar zij koos pas laat voor de politiek. “De aanleiding was dat ik geconfronteerd werd met het feit dat naast ons huis een grote varkensstal gebouwd werd. Dat zag ik (en velen met mij) helemaal niet zitten. Ik moest wat doen, wilde mijn bijdrage leveren aan het protest. Dat werd dus de politiek. Nu ben ik ruim een jaar lid van de PvdA-fractie in de provincie Staten van Overijssel. En ik merk dat je daar wat kunt veranderen.”

“Moet je solliciteren om raads- of statenlid te worden?”

De drie kwartier durende gastles vliegt om. Gelukkig hebben de twee politici hun eigen bijdrage prettig kort gehouden, zodat de meeste tijd besteed kan worden aan de vragen van de leerlingen. En dan komen de vragen: “Moet je solliciteren om in de gemeenteraad te komen?” “Aan welke voorwaarden moet je voldoen?” “Kiezen de mensen voor mij of voor mijn partij?” En dan blijkt alras dat er nogal wat wensen leven bij deze leerlingen van het Agnietencollege. Zoals de behoefte aan meer uitgaansmogelijkheden in Dalfsen en Balkbrug. En een busverbinding tussen de dorpen Dalfsen, Nieuwleusen en Lemelerveld. “Er is te weinig te doen, we willen meer activiteiten”, klonk het ook. Toch hebben de leerlingen ook het algemene belang op het oog: “Er moet meer verlichting in het buitengebied komen, het is er nu niet veilig, veel te donker.” En: “We krijgen last van de acht windmolens die bij woonhuizen worden gebouwd.”

Goed bestede tijd

De zoemer kondigt het eind van de gastles aan. De nieuwe groep staat al voor de deur. Anneke Beukers en Arno van Dijk nemen hun positie weer in. “Dit was een prima groep, geïnteresseerd, kritisch. Tussen het Staten- Raadswerk door is het inspirerend om op deze manier in contact te komen met jonge mensen, ze zijn nieuwsgierig en hebben veel vragen. Goed bestede tijd” concluderen beide politici.