DALFSEN – Op 14 januari zal er in de panoramazaal van de Trefkoele + te Dalfsen een lezing worden gehouden. Op 8 maart 1945 werden te Woeste Hoeve in de gemeente Apeldoorn 117 mannen door de Duitse bezetter gefusilleerd als represaille voor de “aanslag” op Rauter, de hoogste Duitse politiegeneraal en hoofd van de SS in Nederland. Het is de grootste massa executie op Nederlands grondgebied tijdens de oorlogsjaren.

Één van de slachtoffers was Marius van der Veen. Als ambtenaar werkte hij op de gemeentesecretarie in Dalfsen. Hij was lid van de LO (Landelijke Organisatie voor hulp aan onderduikers) waarvoor hij financiële steun regelde en zorgde voor valse persoonsbewijzen. Hij verstrekte eenvoudig illegaal blanco persoonsbewijzen, voorzien van zijn handtekening. Hij liet ook een deel van het persoonsregister van Dalfsen verdwijnen. Op 22 november 1944 werd hij op de secretarie gearresteerd, nadat bij een joods meisje dat was opgepakt, een door hem ondertekend persoonsbewijs was gevonden. Marius werd naar kamp Erica in Ommen overgebracht en zwaar mishandeld. Uiteindelijk werd hij in het huis van bewaring in Zwolle opgesloten.

Een ander slachtoffer was de uit Polen afkomstige Czesław Oberdak. Oberdak vertrok kort na het uitbreken van de oorlog vanuit Polen om uiteindelijk in Engeland aan te komen. Hij wist zich te voegen bij het 306e squadron van de Engelse Royal Air Force (RAF).

Op dinsdag 30 mei 1944 escorteerde Oberdak een vloot bommenwerpers van de United States Army Air Force (USAAF) die hun bommenladingen moesten laten vallen boven Halberstadt en Oschersleben. Oberdak wist niet terug te komen in Engeland en maakte in Dalmsholte een geslaagde noodlanding. Na ondergedoken te zijn geweest in de “Wolfskuil” bij Ommen werd Oberdak verborgen gehouden in de boerderij “De Schaapskooi” op het landgoed Rechteren. Na vele omzwervingen komt Oberdak terecht in een bos in de buurt van Hoenderloo. Hier word hij per toeval ontdekt door de Duitsers en word hij gevangen genomen. Uiteindelijk word hij op 8 maart 1945 samen met Marius van der Veen en 115 andere mannen doodgeschoten bij Woeste Hoeve.

Woeste hoeve is de plaats waar zijn leven werd beëindigd, maar Woeste hoeve was niet de plaats waar het verhaal over hem ophield. Oberdak werd na de executies niet geïdentificeerd en werd als onbekende begraven. Na bijna 65 jaar werd hij uiteindelijk geïdentificeerd en kon hij met militaire eer worden bijgezet in het familiegraf in Krakau in Polen.

Journalist Richard Schuurman doet nu al bijna 25 jaar onderzoek naar Oberdak en weet waarschijnlijk meer over het leven van Oberdak dan wie dan ook. Op 14 januari 2016 houd hij op uitnodiging van de werkgroep Doc. ’39-’45 van de Historische kring Dalfsen een lezing over het leven van Oberdak. In de panoramazaal in de Trefkoele + te Dalfsen (Ruigedoornstraat 108) zal de lezing om 20:00 van start gaan. Vanaf 19:00 is er een kleine, luchtoorlog gerelateerde expositie te bezichtigen. Voor de lezing is het nodig om u in te schrijven via deze link.
Mocht u moeite hebben met het invullen van het formulier dan kunt u tijdens de openingstijden van het Historisch centrum te Dalfsen hulp vragen aan één van de vrijwilligers. Na afloop van de lezing is het boek ‘Spoor naar Woeste Hoeve’, geschreven door Richard Schuurman te koop.

De entree is gratis maar na de lezing zal er bij de uitgang een hoge hoed staan voor een vrije gift. U bent van harte welkom!