DALFSEN – Avondwandeling door Dalfsen, week van de alfabetisering. Vanavond werd er in Dalfsen een avondwandeling gehouden in het kader van de week van de alfabetisering, kort gezegd, de week van de laaggeletterden. Maar tevens bedoeld om statushouders kennis te laten nemen van Dalfsen en de geschiedenis.
Medewerkers van wandelvereniging GreenShoes hadden daarvoor een mooie wandeling uitgezet, gericht op de geschiedenis van Dalfsen. Gerlof Veldhuis, Wim Duteweerd en Peter Spiering waren de gidsen die het op zich hebben genomen prachtige historische verhalen te vertellen.
Wethouder Jan Uitslag had de eer het startschot te geven, nadat de groep van ruim 20 personen in 3 groepen werden verdeeld. Meedoen, praten, lezen, communiceren en genieten van het mooie dorp Dalfsen tijdens een gezellige wandeling, daar gaat het om.
Hanneke Ardesch van het Taalpunt Dalfsen vond het met name voor statushouders heel erg belangrijk dat ze kennis nemen van Dalfsen, maar niet alleen voor statushouders. Ook in Dalfsen is net als in de rest van Nederland ongeveer 10% van de inwoners laaggeletterd. Spreken vaak wel de taal in en om het huis, maar hebben op de lagere school niet kunnen presteren, vaak blijven zitten en vervroegd van school gegaan. Soms nog een vervolgonderwijs gevolgd, maar door verschillende oorzaken toch in de problemen gekomen en soms in de bijstand beland.
Er is veel meer verborgen leed dan we met elkaar denken. Juist die groep die zich geen raad weet met het invullen van werkbriefjes, het lezen van medicijnbriefjes, het kunnen volgen van berichten van de gemeente of een briefje kunnen schrijven, die groep willen we benaderen. Daarvoor zitten we elke dinsdag in de Trefkoele+ Met in de morgen een inloopspreekuur en na de middag op kantoor. Maar maak eerst even een afspraak is voor alle partijen beter.
De wandeling begon bij de Westermolen, met uitleg over de molen, bouwjaar 1818, over windrechten van Kasteel Rechteren en de openstelling op elke zaterdag waar men kan zien hoe graan wordt gemalen. 7 vrijwillige molenaars zorgen dat de molen kan blijven draaien.
Niet alleen Windrechten, maar ook het vervoer over de Vecht en de oversteek kende men tot 1830 rechten waarvoor men moest betalen. Ook voor het vervoer over de weg moest tol betaald worden bij zogenaamde tolhuisjes. Pas daarna mocht er een brug over de Vecht gebouwd worden. De huidige brug is voorzien van een kunstwerk, de Blauwe Bogen. De Vecht is rond 1903 gekanaliseerd, dat wil zeggen dat er sluizen en stuwen zijn gebouwd om het waterpeil beter in de hand te houden. Dit was nodig voor de scheepvaart. Grotere schepen konden nu van de Vecht gebruik maken. Maar die vonden snel concurrentie omdat enkele jaren later de spoorlijn Zwolle naar Emmen werd aangelegd en daardoor veel vervoer met de trein werd overgenomen van de schepen. Nu komen er helemaal geen vrachtschepen meer door de Vecht.
Maar we zien aan de overkant ook een kunstwerk staan. Zodra er een groot project gebouwd of uitgevoerd wordt bestaat er de mogelijkheid om een kunstwerk te realiseren. Met de ruilverkaveling, waar boeren en hun organisaties onderling grond gingen ruilen om de kavels dichter bij elkaar te krijgen is met behulp van de overheid het kunstwerk de Zwevende Steen daar geplaatst.
Van hieruit prachtig zich op kasteel Rechteren, die al gebouwd is vanaf 14e eeuw, de bijgebouwen zijn uit de 17e eeuw. Vroeger, dan hebben we het over de 15e eeuw was het geheel ommuurd, maar die zijn rond 1520 afgebroken in opdracht van Prins Maurits. Naar hem is de belangrijkste straat in Dalfsen genoemd, de Prinsenstraat.
In de Prinsenstraat staat nu een oude pomp, vroeger had elk dorp een dorpspomp om water te kunnen halen, maar sinds er waterleiding is zijn de meeste pompen verdwenen.
We komen nu bij de Gruttemolen, dit was een tredmolen, dus niet op wind. Paarden liepen hier in het rond om een maalsteen aan het malen te houden en dat gebeurde soms dag en nacht.
Direct naast de Gruttemolen staat nog het huis wat vroeger het armenhuis was. Had je helemaal geen geld dan kon je hier terecht en zorgde de kerk voor je. Iets rechts van de kerk zien we het kleinste huisje van Dalfsen, daar woonde vroeger schoenmaker Jan Roons. Maar hij was ook die bij kerkdiensten en begrafenissen de kerkklokken ging luiden. In de winter zorgde hij dat de kerk verwarmd wordt met warme stoven waar je de voeten op kon zetten. Maar ook trad hij vaak op als getuige bij een huwelijk, een begrafenis of geboorte.
De grote kerk, waarvan de toren van de gemeente Dalfsen is. De toren werd vroeger vooral gebruikt voor de brandweer om te zien waar de brand was, maar ook om de brandslangen na gebruik weer op te hangen om te drogen. In de toren zaten oorspronkelijk 3 klokken, maar die zijn rond 1650 gestolen om van de klokken weer kanonnen te kunnen maken door de ploeg van Bommen Berend.
Later zijn er weer twee klokken teruggeplaatst, doch in de tweede wereldoorlog hebben de Duitsers deze klokken weggehaald, die zijn wel weer teruggevonden, maar waren zwaar beschadigd. Dus zijn er daarna weer nieuwe klokken gemaakt.
De kerk die hier staat is destijds ook gebouwd in opdracht en betaald door kasteel Rechteren. Zij hadden hier een speciale ingang aan de zijkant en in de kerk werden de families ook begraven. Dat is nu nog allemaal aanwezig bij de grafmonumenten in de kerk. Deze kerk was voor de reformatie een katholieke kerk. Heel Nederland was toen katholiek. Nu is de kerk van de hervormden.
De wandeling werd vervolgd door de Bloemendalstraat, langs het postkantoor en notariswoningen, van hieruit werd de kortste weg gezocht naar de Trefkoele+ waar de avond werd afgesloten.
Het was een prachtige wandeling, met veel informatie en mooi weer.
