Carbid schieten, waar komt dat toch vandaan? - Foto: Wim
Foto: Wim

Carbid schieten, waar komt dat toch vandaan?

DALFSEN – Als we Wikipedia moeten geloven komt het van de Germanen, dan hebben we het over een periode van ruim 1000 jaar geleden, maar toen was carbid nog niet eens verkrijgbaar. Carbid werd in de vorige eeuwen vooral gebruikt door smeden die het gebruikten bij het lassen omdat er toen nog geen acetyleengas in flessen verkrijgbaar was.

Ook werd carbid gebruikt als auto, fiets en rijtuigverlichting, met een verdruppelaar kwam er telkens een drupje water op het carbid waardoor een helder wit licht ontstond. De rijtuigverlichting werd later vervangen door speciale kaarsen en de auto en fietsverlichting kreeg vervanging toen de dynamo werd uitgevonden. Vooral na de tweede wereldoorlog kwam het melkbusschieten op gang in Nederland. In België noemen ze het carbuurschieten ook bij bruiloften, in Brabant heet het losschieten of pulleschieten bij o.a. ondertrouw. In het oosten van het land vindt het plaats rond oud en nieuw.

Carbid ontstaat door cokes met een groot gasgehalte onder hoge temperatuur (2000 graden)  te vermengen met gebrande kalk waardoor het geheel wordt versmolten tot blauwgrijze brokken. Met toevoeging van weinig water ontstaat er een chemische reactie waarbij acetyleengas vrij komt wat zeer explosief is.

Carbid wordt nog steeds in de hoogovens bij het vervaardigen van staal gebuikt, maar ook als grondstof van chemicaliën en bij de vervaardiging van kunststoffen.

Carbid is een natuurvriendelijke mollenverjager, leg een handvol kleine brokken carbid in een mollen hoofdgang, doe er een scheut water bij en dicht de gang snel weer af. De gassen verspreiden zich door de gangen en de mol zal snel een veilige heenweg kiezen,  de reuk voorkomt dat de mol terugkeert..

Maar carbid is een graag gebruikt middel bij het melkbusschieten, het is relatief goedkoop, bij grootverpakking al te koop vanaf € 2,- tot € 5,- per kg. Met 5 kg kun je een hele dag carbid schieten.

Het carbidschieten is inmiddels uitgeroepen door de Nesco Conventie tot Bescherming van Immaterieel Cultureel Erfgoed.

Maar hoe ga je om met carbid; Koop uitsluitend klasse A, anders kon je wel foute carbid kopen wat niet knalt. Zorg voor een veilige goed gelaste stalen bus en vooral een veilige omgeving.

Zorg dat je op de hoogte bent met de gemeentelijke voorschriften. Gebruik bij voorkeur een goed zittende stevige voetbal in plaats van een deksel. Het risico bij gebruik van een deksel moet niet onderschat worden.

Heb je een stevige stalen melkbus gevonden, boor dan een gat van 6 mm in de bodem of in de zijkant dicht bij de bodem. De ontbranding laat je laten plaatsvinden met een brandende lap aan een lange stok of een gasbrander,  maar houdt voldoende afstand en gebruik gehoorbeschermers.

Maar eerst moet er wat carbid op de bodem van de bus worden gelegd van ongeveer 60 gram, een klein scheutje water er op en de bal goed vastdrukken in de dekselopening. Leg de bus in de richting waar het veld vrij is. Gebruik je toch een deksel, druk die er stevig op en eventueel naslaan met een houten of rubber hamer. Een stalen hamer zou ongewenst een explosie kunnen veroorzaken. Na het ontsteken rustig wachten op de knal. Komt er een plof, dan heb je te kort gewacht dat er nog geen gas is ontstaan, of te weinig carbid gebruikt of te veel water. Ervaring zal leiden tot een juist gebruik.

Carbid schieten moet altijd veilig toegepast worden, probeer drankgebruik tijdens het schieten te voorkomen en hang niet de stoere kerel uit die denkt dat een geladen bus een speelwerktuig is. Op de bus gaan zitten kan je geheel “ontmannen”, dat is vast niet wat je wilt.

Veilig knallen kan met plezier en moet zonder overlast voor mens en dier.

Foto 1
Artikel delen: