HOONHORST – De RK St. Cyriacusparochie kan de restauratie van het baarhuisje op de begraafplaats van Hoonhorst voltooien. De gemeente Dalfsen honoreerde deze week een subsidieaanvraag van de parochie en kwam over de brug met een bedrag van 10.000 euro uit het Noaberfonds. Sinds oktober vorig jaar wordt aan de restauratie gewerkt. Dalfsennet volgde de restauratie.

Het baarhuisje is van historische betekenis. In heel Nederland zijn er nog hooguit enkele tientallen te vinden, in uiteenlopende staat. Een baarhuisje is een klein gebouwtje dat in vroeger tijd diende voor het tijdelijk bewaren (op een baar) van de lichamen van overledenen, voordat ze ‘ter aarde besteld’ werden. Het ging dan voornamelijk om mensen die waren overleden aan besmettelijke ziekten en lijken in staat van ontbinding. Ook de lichamen van mensen zonder vastgestelde identiteit, zoals landlopers, werden er neergelegd tot aan de begrafenis. Het baarhuisje in Hoonhorst dateert van (vermoedelijk) 1879 en was tot eind jaren zestig nog in gebruik. Naderhand raakte het in onbruik, zeker nadat de huidige aula van het kerkgebouw in 1985 in gebruik werd genomen.

Gesnoeid

Het baarhuisje in Hoonhorst raakte overwoekerd door klimop en struiken. Het werd bij toeval herontdekt toen de struiken op de  begraafplaats werden gesnoeid. Menig parochiaan heeft het huisje nooit zien staan. Ze hadden daar geen weet van om dat het helemaal was ingegroeid in de bosjes, stuiken en de klimop. Toch is er in de archieven van de Historische Kring Dalfsen wel wat over te vinden. Herman Lankhorst, lid van de HKC en tevens van de locatieraad van de parochie, noemt het ‘een belangrijke toevoeging aan het kerkhof.’ Dat kerkhof is op zich al een bijzonderheid, zo weet hij op basis van de archieven. “Het dateert van 1821 en was tien de eerste katholieke begraafplaats in de wijde regio. Om die reden liggen er pastoors en andere geestelijken uit omliggende parochies als Zwolle, Hasselt en Vollenhove begraven”.

Mariabeeld

Het baarhuisje in Hoonhorst is eens te meer bijzonder omdat het een zogeheten piëta heeft: een beeld van Maria met de overleden Jezus op schoot. Deze piëta zou volgens historische documenten in 1884 zijn aangekocht. Ze werd geplaatst in een nis op het kerkhof, voorstellende ‘De moeder van smarten’. Het beeld werd in 1915 met goedkeuring van de Aartsbisschop verplaatst naar het kapelletje van de kerk, maar wordt straks teruggezet op haar oorspronkelijke plek in de nis van het huisje. De renovatie wordt deels door het hierin gespecialiseerde bouwbedrijf SalBam uit Vilsteren uitgevoerd. Vrijwilligers deden een deel van het metselwerk. Het wordt bekostigd uit collecteopbrengsten, sponsoracties en nu dus van de gemeente Dalfsen. Ook mocht een overgebleven deel van de subsidies voor de viering van 250 jaar Hoonhorst hiervoor worden gebruikt.

Nieuwe bestemming

Een snelle aanpak was nodig, want nadat het baarhuisje tevoorschijn was gekomen na het snoeiwerk, stond het op instorten. Het gebouwtje werd gestut en voorzien van een nieuwe betonlaag onder de fundering, al blijft het een beetje schuin staan. Er moet nog wat voegwerk worden verricht en aan de binnenkant moet nog de laatste hand worden gelegd. De verwachting is dat de herstelwerkzaamheden binnen een maand zijn afgerond. Het gebouwtje krijgt dan een nieuwe bestemming. Het wordt opengesteld tijdens de Open Monumentendag en voor speciale rondleidingen. En voor bezoekers komt er een bord met een QR-code, die uitleg geeft over het huisje en de piëta. Daarnaast heeft de parochie goede hoop dat het opgeknapte baarhuisje een erkenning krijgt als monument.

DalfsenNet heeft de restauratie van het baarhuisje van A tot Z gevolgd. We hebben veel foto’s van de ontwikkeling ervan.

Op deze site staat nog een bericht over dit baarhuisje.

Op de laatste foto is een proefvoeg zichtbaar.