We lijken tegenwoordig banger voor een rimpel dan voor het verdwijnen van de levenslust uit onze ogen.
Geen rimpel, geen grijze haren, geen onderkin en maatje 40 is al bijna te dik. We smeren, spuiten, verven, sporten en laten hier en daar wat wegsnijden om er vooral maar jong en aantrekkelijk uit te blijven zien. En ondertussen krijg ik steeds meer het gevoel dat we ook nog eens allemaal op elkaar moeten gaan lijken. Dezelfde strakke gezichten, dezelfde volle lippen, dezelfde strakke witte tandjes, dezelfde schoonheidsidealen. Volgens mij zijn we zo langzamerhand met elkaar een behoorlijke eenheidsworst aan het creëren.
En begrijp me niet verkeerd, ik ben niet roomser dan de paus. Ik heb zelf zo’n beetje een cup E aan oogleden laten wegsnijden. En ik zal de laatste zijn die iemand veroordeelt omdat die Botox laat inspuiten. Het is ook gewoon leuk om met je uiterlijk bezig te zijn. Maar we zijn zo gewend om naar de buitenkant van mensen te kijken, dat we nauwelijks stilstaan bij wat we eigenlijk voelen wanneer we iemand ontmoeten. Ik ben me de afgelopen jaren steeds bewuster geworden van een heel andere aantrekkingskracht. Eentje die je niet met je ogen waarneemt, maar die je wel degelijk naar iemand toe kan trekken.
We gaan de laatste jaren wat vaker naar festivals. En wat me daar opvalt, is hoeveel aandacht iedereen aan zijn uiterlijk besteedt. De mooiste outfits, haren perfect in model, make-up, strakke lijven. Iedereen heeft zichtbaar zijn best gedaan om er zo aantrekkelijk mogelijk uit te zien. Het liefst helemaal volgens het schoonheidsideaal van tegenwoordig.
En toch…
Het zijn lang niet altijd de mensen die het meest aan dat ideaal voldoen die mijn aandacht trekken. Mijn blik blijft veel vaker hangen bij iemand die helemaal staat te stralen. Iemand die uitbundig danst, plezier maakt, ondeugend uit zijn ogen kijkt en zichtbaar geniet van het leven. Misschien helemaal niet het mooiste gezicht of het strakste lijf, maar wel glinsterende ogen, een open houding en iets onbevangens. Er is iets waardoor ik de theorie vanzelf blij word als ik naar diegene kijk.
Dat is voor mij een heel andere vorm van aantrekkingskracht. Niet zozeer wat iemand aan de buitenkant heeft veranderd of verfraaid, maar wat er vanbinnen naar buiten komt. En toch steken we ontzettend veel tijd, geld en energie in hoe aantrekkelijk we eruitzien. Terwijl we veel minder aandacht lijken te besteden aan iets wat je wel degelijk aan de buitenkant kunt zien, maar waarvan een plastisch chirurg werkelijk niet zou weten waar hij zijn mes in moet zetten.
Namelijk Levensenergie.
En dat hoeft helemaal niet alleen uitbundigheid te zijn. Ook iemand die rust, warmte, nieuwsgierigheid of een vanzelfsprekendheid in het contact met anderen uitstraalt, kan me enorm boeien. Iemand die me uitdaagt, fascineert of iets in me wakker maakt. Je voelt iets bij die ander waardoor je nieuwsgierig wordt en verbinding wilt maken. En het mooie is dat je die energie niet alleen op festivals of tijdens bijzondere ontmoetingen kunt ervaren. Juist in de meest alledaagse situaties gebeurt er soms iets.
Zelfs tussen de schappen van de supermarkt.
Als ik door de supermarkt loop, valt het me regelmatig op hoeveel mensen er rondlopen die weinig levensenergie uitstralen. Hoofd naar beneden, schouders naar voren, soms een gezicht alsof het leven vooral heel zwaar is. En natuurlijk weet ik niet wat iemand met zich meedraagt. Iedereen heeft zijn zorgen en er zijn genoeg momenten waarop het leven helemaal niet zo licht voelt.
Maar ik geloof ook dat verdriet, zorgen en plezier naast elkaar kunnen bestaan. Ik heb zelf ervaren dat ik intens verdrietig kan zijn en een uur later ontzettend veel plezier kan hebben. Vroeger voelde ik me daar weleens schuldig over, alsof mijn verdriet niet echt was wanneer ik tussendoor kon lachen. Inmiddels weet ik dat het een het ander helemaal niet uitsluit. Je kunt verdriet hebben en tegelijkertijd ruimte voelen voor een mooi moment. En misschien is dat wel wat er soms gebeurt tijdens zo’n simpel bezoek aan de supermarkt.
Want ik heb ervaren dat wanneer ik zelf met mijn hoofd omhoog, mijn schouders naar achteren en een vette glimlach door de supermarkt loop, er iets gebeurt. Mensen kijken me aan, glimlachen terug en soms ontstaat er zomaar een klein contactmomentje tussen het toiletpapier en de broccoli. Regelmatig zie ik iemands ogen even oplichten of een houding wat opener worden. Misschien loopt iemand daarna nog steeds met dezelfde zorgen rond, maar gaat hij wel met een klein beetje meer energie de supermarkt uit.
Ik word daar ontzettend blij van. En het grappige is dat ik er tegenwoordig niets meer voor terug hoef te krijgen. Ik word vooral blij van mezelf die liefde geeft. Als iemand niet teruglacht, is dat ook prima. Dan neem ik mijn glimlach gewoon weer mee naar de volgende.
En soms vraag ik me af waar we die vanzelfsprekende levenslust eigenlijk zijn kwijtgeraakt. Kijk maar naar kinderen. Die ontdekken, spelen, proberen, vallen, staan op en gaan weer verder. Ze dansen of zingen zomaar omdat ze er zin in hebben, zonder zich voortdurend af te vragen wat een ander ervan vindt.
Maar ergens onderweg naar volwassenheid raken we dat onbevangene kwijt. Wanneer wordt gek doen kinderachtig? Wanneer wordt ondeugend zijn ongepast? Wie heeft eigenlijk verzonnen dat alles wat we doen nuttig moet zijn?
Volgens mij hebben we dat met elkaar bedacht. We zijn groepsdieren, willen erbij horen en gaan ons gedragen zoals we denken dat anderen van ons verwachten. Dat herken ik zelf ook. Maar naarmate ik minder bezig ben met hoe ik hoor te zijn en meer ontdek waar ik plezier aan beleef, merk ik hoeveel energie dat me geeft. Ik ben losser, speelser, nieuwsgieriger en ondeugender gaan leven. En ik ben veel minder bezig met wat anderen daarvan vinden.
Ik geloof dat levensenergie niet iets is wat we moeten creëren. Die energie is er van nature al. Maar door alles wat we leren over hoe we ons horen te gedragen, hebben we steeds minder ruimte gelaten om die energie te laten stromen.
Waarom zou je op je zestigste niet in je nakie voor de spiegel mogen dansen? Keihard meezingen in de auto, inclusief een dramatische solo bij het stoplicht? Of met je gezin een wedstrijd gekke bekken trekken? Als je ergens plezier aan beleeft, waarom zou dat dan tijdverspilling zijn?
Natuurlijk hebben we verantwoordelijkheden en zijn er serieuze momenten. Maar dat betekent niet dat we voortdurend serieus hoeven te zijn. We mogen toch ook gewoon plezier blijven maken, ongeacht onze leeftijd?
En wat me daarbij opvalt, is hoe verschillend mensen van dezelfde leeftijd kunnen overkomen. Neem nou twee mensen van zeventig. De een heeft misschien een gezicht vol rimpels en grijze haren, maar straalt zoveel levenslust uit dat ik vooral een fris, sprankelend mens zie. Terwijl iemand anders van precies dezelfde leeftijd op mij veel ouder kan overkomen. Minder levendig, soms zelfs een beetje grauw.
Dat is natuurlijk mijn ervaring, geen waarheid over hoe iemand zich vanbinnen voelt. Maar het laat mij wel zien hoeveel invloed levensenergie heeft op hoe ik iemand waarneem. En hoe weinig de hoeveelheid rimpels daar eigenlijk over zegt. Volgens mij zie je die levensenergie aan de buitenkant. Niet doordat je rimpels verdwijnen of je grijze haren ineens weer kleur krijgen, maar doordat je ogen gaan stralen, je houding verandert en je iets uitstraalt wat geen crème, spuit of operatie je kan geven.
Dus laten we, naast alle aandacht voor ons uiterlijk, eens wat meer aandacht besteden aan onze levensenergie. Aan speelsheid, nieuwsgierigheid en ondeugendheid. Aan plezier zonder dat het iets hoeft op te leveren.
En stel je nou eens voor dat we dat allemaal wat meer gaan doen. Elkaar op straat of in de supermarkt aankijken met een glimlach. Die levenslust met elkaar delen, als een druppel in het water waarvan de kringetjes zich steeds verder verspreiden.
Dan hebben we straks misschien helemaal geen Botox meer nodig.
Want dan vinden we elkaar allemaal prachtig!
Deze column is geschreven door Ellen Gommers van Mijn Innerlijke Reis. Ze schrijft over seksualiteit, levensenergie en de soms wonderlijke zoektocht naar onszelf. Meer lezen? www.mijninnerlijkereis.nl