Na 20 jaar stopt Doede op sluis Vechterweerd - Foto: Ingezonden foto
Foto: Ingezonden foto

Na 20 jaar stopt Doede op sluis Vechterweerd

VECHTERWEERD – Door familieomstandigheden heeft Doede de Jong even gewacht met het interview waarom hij stopt als sluiswachter op sluis Vechterweerd. Een werkzaam leven van 61 jaar is genoeg vindt Doede de Jong, bijna 77. Maar of hij echt stopt met “werken” valt nog te bezien.

Wel stopt Doede, na 20 jaar, als sluiswachter op sluis Vechterweerd. Daarvoor werkte hij 36 jaar bij de Kon. Marine op o.a. onderzeeboten, vliegtuigen, helikopters en bovenwater-schepen. Nadat Doede met functioneel leeftijdsontslag ging, (toen 52 jaar voor officieren tot de rang van Overste), werd hij rayonmanager bij een maritiem detacheringsbureau. Na 5 jaar mocht hij die functie, op eigen verzoek, ruilen voor de functie van sluiswachter op sluis Vechterweerd, zijn lievelingslocatie om te lunchen tijdens zijn bezoek als rayonmanager in de regio Zwolle.

Na 20 jaar sluis Vechterweerd komt ook daar een einde aan. Niet omdat het fysiek te zwaar is, maar omdat de laatste paar jaar het plezier, in deze mooie en zeer bijzondere baan, steeds minder werd. Alles werd strakker, heel veel strakker en minder persoonlijk vanuit het Waterschap; dit mag wel en dat mag niet. Het kwam uiteindelijk hierop neer, “je mag de bootjes schutten, grasmaaien, onkruid wieden, een beetje onderhoud plegen en je verder nergens mee bemoeien”. De tijd voor of achteruit???

Zijn verhaal:
Het kwam soms voor dat de klant, via het kantoor van het Waterschap, boven alle regels verheven werd waardoor je, in nette vaktaal gesproken, voor “schut” staat en daar bedankt Doede voor. Kano’s mogen wij niet schutten, maar als de kanovaarder reclameert, via het Waterschap, dan moeten wij het daarna wel doen. (Kano’s schutten mag nooit omdat de sluizen Vilsteren en Vechterweerd zich, om veiligheidsreden, niet lenen om een kano te schutten. Daarvoor zijn de “kano-overdraagsteigers” gemaakt en pas gerenoveerd])

Idem v.w.b. de doorvaartdiepte op de beneden drempel van beide sluizen, die gelimiteerd zijn. Maar ook hier is de klant koning. Wat niet mag volgens de instructies en dus ook niet van de sluiswachters, mag na klagen van een enkele schipper wel van het Waterschap, de boodschap is dan; “laat maar doorvaren”!
“Hoe mooi wil je het hebben als sluiswachter; “Schutten en voor schut staan”. Er komt nog een tijd dat de surf/sub-planken ook door de sluis mogen, als je maar reclameert bij het Waterschap.

Dan de eikenprocessierups.

Daar is Doede nu echt wel klaar mee. Slapeloze nachten van de pijnlijke jeuk en de armen vol littekens. Die processierups kan het Waterschap, op het eiland van de sluis, maar niet bestrijden. Afgelopen seizoen 2021 zou het probleem op het eiland opgelost zijn, dus niet. Wat de bestrijders gedaan hebben, Doede weet het niet, maar de rupsen waren er weer. Wel naar de maan kunnen, maar niet op het eiland kunnen komen. Natuurlijk kan dat wel, wij hebben opties genoeg aangedragen, waar een wil is enz, maarja het budget speelt ook een rol. WATERSCHAP, DOE ER WAT AAN, voor de bewoners uit de regio, de waltoerist, de vaartoerist maar zeker ook voor de uitzendkrachten die er werken!

Het wordt het elk jaar drukker met de vaartoeristen. In het hoogseizoen en bij mooi weer vooral met de dagjesmensen. (Voor het gemak noemen de sluiswachters die; “ijsco-happers”) De laatste paar jaar een toename van 2400 naar bijna 3000 passages door sluis Vechterweerd, weet Doede. (Is wel heen en weer, op een enkele uitzondering die door kan varen richting Duitsland)
Ben je net aan het schutten, komt de volgende om de hoek. Dat is dan balen, want met één telefoontje had die boot, of ijscohapper, nog meegekund in het schutproces. Het gemak dient de mens, dus op en neer en heen en weer de hele dag door in het hoogseizoen. Niet erg, want daar zijn wij voor; schutten, maaien, onkruid wieden enz. enz. Maar het kan en het mag allemaal gemakkelijker, vinden de sluiswachters. Zeker nu het Vechtdal in trek is, ook en met name voor de vaartoerist, waardoor het steeds drukker wordt.

Dat het gemakkelijker kan blijkt uit het feit dat in de periodes, dat er te weinig water tussen de stuwen dreigt of is, er maar 1x per uur cq 1x in de 2uur geschut mag worden en dat dit in het hoogseizoen zomaar enkele weken kan duren! Het kan dus wel om water te sparen, nu nog opnemen in de bedientijden vinden de sluiswachters en diverse schippers. Wat kan om water te sparen, wat een ieder prima vindt en moet, kan ook in het schutproces en opgenomen worden in de bedientijden. Volgens diverse schippers prima want dan weet eenieder waar ze aan toe zijn.
Niet alleen de vaartoerist, maar ook de waltoerist en de mensen uit de regio vinden het niet normaal en van deze tijd, dat wij de hele dag moeten schutten en ook zij zien dat het anders kan en moet. “Slaaf van het vaartoerisme”, heeft Doede al eens horen zeggen. Schutten voor omgebouwde vrachtschepen waar er maar 1 van in de sluis kan tot 2 persoons rubberbootjes, alle soorten en maten passeren de sluis. Zelf neuriede hij wel eens het Wolga lied bij het draaien van de “ringketten” (schuiven in de sluisdeuren), de deuren of de bruggen. (De kenner weet wat het lied betekent)
Dat het Waterschap vindt dat de klant koning is, begrijpt Doede helemaal maar het moet wel in de proporties gezien worden van deze tijd. Het is niet even op de knoppen drukken. Automatiseren is geen optie vindt Doede, want het is onder normale arbeidsomstandigheden een wereldbaan die iedereen zou willen.
Zo wie zo moeten de regels voor de bedientijden worden aangepast. De huidige bedientijden zijn echt uit de tijd. Wie 20 minuten voor sluitingstijd aanwezig is bij de sluis heeft recht op schutting. Het komt dus regelmatig voor dat de sluiswachter druk aan het schutten is en zo rond een uur of 12 klaar is met schutten. Dan kan het zomaar en in het hoogseizoen heel vaak, zo zijn dat er inmiddels en nog net op tijd een boot is gearriveerd. Dus, volgens de bedientijden heeft die nieuwaangekomen boot ook nog recht op schutting. De middagpauze van 12.00 tot 13.00 uur wordt dan zomaar met een kwartier of langer ingekort. Waarom niet de bedientijden veranderen in; “tot 20 min. voor sluitingstijd bediening”. Of gewoon om het uur schutten. Dan heeft de uitzendkracht ook zijn pauze waar hij ook recht op heeft. Maar de klant, jawel altijd maar de klant, is koning en die heeft ook rechten vindt het Waterschap.

Dan al die feestelijkheden bij ingebruikname van nieuwe cq gerenoveerde objecten op of rondom de sluis. De sluiswachters uitnodigen?????? Dacht het niet, het zijn toch uitzendkrachten en geen leden van de bemanning (Waterschap). Dat voelt raar vindt Doede. Je werkt hier wel, maar hoort er niet bij.

Ook de contacten op de sluis met passanten en mensen uit de omgeving moet minimaal zijn, want het is hier geen instuif zegt het Waterschap. Ja, het komt voor dat de sluiswachters een praatje maken met bekenden uit de omgeving, maar ook met andere passanten. Met name de toeristen hebben veel vragen over de sluis / stuw / vistrap en de omgeving. Als daar ook al beperkingen op komen, ja dan wordt het plezier snel minder.
Na 25 jaar in deze maritieme wereld en 36 jaar marine, ben je in deze bijzondere fraaie sluiswachtersfunctie meer en meer gewoon een uitzendkracht en verder niks. Dat is Doede de laatste paar jaar opgevallen. En dat voelt niet goed waardoor het plezier in deze mooie baan wat wegebt. Natuurlijk kun je alles accepteren en gewoon je bijzonder mooie werk doen, maar er zijn grenzen. Dan is het tijd om de eer aan jezelf te houden, voordat de klant of omgeving zegt; “wat is die Doede toch chagrijnig”.

Dan de vraag aan Doede wat het Waterschap van zijn vertrek vindt, na 20 jaar sluiswachter op Vechterweerd. Nou niets weet Doede. Je bent geen lid van de bemanning, maar een uitzendkracht en die komen en gaan. Soms na een jaar en soms na 20 jaar. Dus Doede gaat gewoon zegt hij en vervolgt met;

“Heb het, ondanks de alle voorgaande opmerkingen, heel erg naar mijn zin gehad dankzij het “Vechtdalvolk”, al die aardige buren rondom de sluis, mensen uit de regio, de toeristen op de wal en op het water, havenmeesters langs de Vecht, Recreatiebedrijven langs de Vecht, Media, Kameratanen, Collega’s, enz, enz, enz. Heb, na 36 jaar marine, hier de natuur leren waarderen en leren fotograferen en mogen exposeren met mijn foto’s in de regio. Heb bijna 20 jaar bij Boerhoes op de camping gestaan, heb met menig iemand uit de regio lief en leed mogen delen wat heel bijzonder was. 20 jaar Vechtdal om nooit, echt nooit te vergeten.
Het einde van deze 20 jaar Vechterweerd verliep even anders dan gedacht.
Tijdens het kunstweekend bij Boerhoes, is de echtgenote van Doede met ernstig hart/long falen met de ambu naar het Isala ziekenhuis is gebracht en later naar het WZA in Assen om uiteindelijk in het UMCG in Groningen een bypassoperatie te moeten ondergaan. Gelukkig gaat het nu weer goed met haar en deze week zit ook de 7 weken revalidatie in het UMCG-locatie Beatrixoort te Haren erop.
Namens Doede; “Hoe dan ook, nogmaals dank voor al die fijne jaren met u allen en vooral goedgaan”.

 

Kijk hier nog even naar EEN PRACHTIG MOOIE DRONEFILM VAN ROELOF JOON van de werkplek en omgeving van Doede. We gaan hem daar missen.( Red.)

Foto's 9
Na 20 jaar stopt Doede op sluis Vechterweerd - Foto: Ingezonden foto
Foto: Ingezonden foto
Na 20 jaar stopt Doede op sluis Vechterweerd - Foto: Ingezonden foto
Foto: Ingezonden foto
Na 20 jaar stopt Doede op sluis Vechterweerd - Foto: Ingezonden foto
Foto: Ingezonden foto
Na 20 jaar stopt Doede op sluis Vechterweerd - Foto: Ingezonden foto
Foto: Ingezonden foto
Na 20 jaar stopt Doede op sluis Vechterweerd - Foto: Ingezonden foto
Foto: Ingezonden foto
Na 20 jaar stopt Doede op sluis Vechterweerd - Foto: Ingezonden foto
Foto: Ingezonden foto
Na 20 jaar stopt Doede op sluis Vechterweerd - Foto: Ingezonden foto
Foto: Ingezonden foto
Na 20 jaar stopt Doede op sluis Vechterweerd - Foto: Johan Bokma
Foto: Johan Bokma
Artikel delen: